emocje-psychosomatyka

Jak emocje wpływają na nasze ciało?

Czy słyszałeś_aś kiedyś o osobie, która skarżyła się na jakąś dolegliwość np. ciągły ból głowy czy problemy jelitowe, lecz wyniki badań miała dobre, a lekarz nie mógł postawić medycznej diagnozy? Domyślam się, że wielu z nas może znać taką sytuację z autopsji. Czy wobec takiego doświadczenia jesteśmy bezradni? A może jest coś, co możemy zrobić, by sobie pomóc?

Pewnie wielokrotnie spotkałeś_aś się ze stwierdzeniem, że emocje wpływają na nasze ciała, zdrowie i codzienne funkcjonowanie. Prawdopodobnie obiło Ci się o uszy, że ciągły stres czy zmartwienia mogą spowodować pojawienie się mniej lub bardziej groźnych chorób. To wszystko prawda. Za nasze dolegliwości często odpowiedzialne są emocje.

Psychosomatyka – co to takiego? 

Psychosomatyka to wiedza dotycząca wpływu czynników psychicznych na organizm człowieka. To pojęcie zaczęło być znane już na początku XIX wieku. Pierwszy raz terminu psychosomatyki użył niemiecki lekarz – J.Ch. Heinroth w 1818 r. Stwierdził on bowiem, że do człowieka należy podchodzić holistycznie, czyli całościowo. Propagował łączenie wiedzy medycznej z psychologiczną i zachęcał do poszukiwania związków między psychiką (gr. Psyche) i ciałem (gr. Soma). Psychosomatyką zaczęło zajmować się coraz więcej lekarzy i psychologów. Dzięki temu dość szybko popularne stało się pojęcie zaburzeń psychosomatycznych jako tych, przy których powstaniu istotny udział miały czynniki psychologiczne. 

Emocje zatrzymane w ciele, czyli – jak powstają zaburzenia psychosomatyczne?

Jednym z powodów pojawienia się zaburzeń psychosomatycznych jest tłumienie, zatrzymanie i zablokowanie emocji w naszym ciele. Emocje powinny być przez człowieka uwalniane ‘’na bieżąco’’. Brak uwalniania jest często pokierowany np. zwyczajami kulturowymi (,,nie wypada płakać/mazać się’’) lub sposobem wychowania (,,płacz oznacza słabość’). W takim przypadku emocje zostają w ciele i zaczynają generować szereg charakterystycznych dla danej osoby objawów. 

Istnieje też coś takiego jak wzorzec w ciele, który jest reakcją dynamiczną na to, jak nasz organizm reaguje i uczy się reagować na konkretne sytuacje. Każdy z nas ma własne wzorce przeciążeniowe – są to objawy, jakie mają swoją powtarzalność w przypadku np. sytuacji stresowych. Wzorce przeciążeniowe są szczególnie istotne, bo są dla nas sygnałem alarmowym.

To w ciele przeżywamy każdą emocję, a umysł nadaje jej klasyfikację, dzięki czemu potrafimy określić, jaki rodzaj uczucia przeżywamy (np. złość, lęk, euforię, radość). Jeśli w ciele powstaje przeżycie, które określane jest jako “trudne”, umysł potrafi odciąć odczuwanie danego regionu ciała, aby móc sobie z tym poradzić. Stąd na jodze spotykam się z osobami, które zgłaszają mi, że nie czują np. bioder albo pośladków.

emocje-zaburzenia-psychosomatyczne

Czy choroby autoimmunologiczne są spowodowane zaburzeniami psychosomatycznymi?

Choroby autoimmunologiczne są przykładem odcięcia od ciała. Jeśli postrzegamy ciało jako coś wrogiego, coś co przysparza nam zmartwień, nie identyfikujemy się z ciałem – wysyłamy sygnał ośrodkowego układu nerwowego, że ciało trzeba “zniszczyć”. Aktywizuje to reakcję autoimmunologiczną, co doprowadza do chorób tj. RZS, IBS, Łuszczyca, Hasihomoto itd.

Choroby, w których bierze się pod uwagę czynnik psychosomatyczny:

• Psychosomatyczne bóle- głowa, plecy

• Związane z układem pokarmowym: choroba wrzodowa żołądka, refluks żołądka, zespół jelita nadwrażliwego, zapalenie jelita grubego

• Związane z układem krążenia: nadciśnienie tętnicze, choroba wieńcowa (zawał mięśnia sercowego), miażdżyca, choroby mikrokrążenia

• Związane z układem oddechowym: przeziębienia, grypa, angina, zapalenie oskrzeli i płuc, alergia oddechowa, astma oskrzelowa, przewlekła obturacyjna choroba płuc

• Choroby dermatologiczne: alergie, atopowe zapalenie skóry, trądzik, łojotok, łuszczyca, rumień płaski lub guzowaty

• Choroby autoimmunologiczne: reumatoidalne zapalenie stawów, łysienie plackowate, stwardnienie rozsiane, zapalenie tarczycy Hashimoto

• Inne: zaburzenia snu, otyłość, cukrzyca, nowotwory, zaburzenia seksualne

W jaki sposób możemy uwolnić emocje z naszego ciała?

Po pierwsze – zacznij słuchać swojego ciała, zamiast go karać! Zacznij obserwować (np. w trakcie medytacji/relaksacji i/lub skanowania ciała), jaka jego część potrzebuje troski. Zastanów się, co takiego potrzebujesz zrobić, aby poczuć się zaopiekowaną_nym i zrób to. 

relaksacja_emocje

Po drugie – zintegruj na nowo swoje ciało i umysł. Joga jest do tego wspaniałym narzędziem. To właśnie podczas wykonywania asan, na nowo uczymy się odczuwać swoje ciało. Cały ten proces jest jakby odkrywaniem punktów na mapie naszego ciała. Dostajemy wtedy wgląd do takich miejsc, do których nie mieliśmy dostępu, bo np. pod wpływem reakcji odcięcia (reakcja powstająca w ciele w momencie przeżywania emocji trudnej i nie do wytrzymania) straciliśmy z nimi kontakt. Kiedy w końcu uzyskujemy wgląd do tych punktów w ciele, które były ‘’zakryte’’, zaczynamy na nowo integrować świadomość naszego ciała. W takich sytuacjach zaczynamy dostrzegać, że praca w niektórych asanach jest dla nas bardziej wymagająca, bo budzi jakieś emocje i/lub wspomnienia. Jednak to właśnie dzięki jodze możemy w końcu uwolnić dany rejon od emocji i napięć.

Przykładowo – podczas zajęć z praktyki jogi dla bioder, które zawsze cieszą się ogromnym zainteresowaniem, moi uczniowie często przeżywają silne emocje np. złość, smutek lub radość (zaczynają się śmiać). Podczas praktyki niektóre emocje się budzą. W większości przypadków takie zajęcia nie przechodzą bez echa. 

Podobnie jest w wygięciami do tyłu – mocno oddziałujących na rejon klatki piersiowej i mostka oraz pobudzający rejon serca. Dochodzi wtedy często do wybuchów płaczu i uwalniania emocji zatrzymanych w tej części ciała.

Jeśli więc czujesz, że chciałabyś popracować z biodrami i/lub z klatką piersiową i dzięki moim wskazówkom zacząć uwalniać emocje i nagromadzone napięcia – zapraszam Cię na moje Wyprawy Anatomiczne! Kto wie, co ważnego dla siebie odkryjesz podczas tych podróży.

Wyprawa Anatomiczna ‘’Dookoła bioder’’

Wyprawa Anatomiczna ‘’Po klucz do klatki piersiowej’’

I jeszcze bardzo ważna informacja na sam koniec – joga nie wyklucza leczenia konwencjonalnego, tylko sugeruje, by to człowieka podchodzić holistycznie. Jeśli dokuczają Ci dolegliwości zdrowotne – udaj się najpierw do lekarza, a jogę i pracę z uwalnianiem emocji połącz z leczeniem.